Zelf wintertenen verhelpen

Home » Zelf wintertenen verhelpen

Zelf wintertenen verhelpen

Bij Therapeutisch centrum Varsseveld delen we graag (onze) kennis, samen staan we namelijk sterker! Dit artikel is gedeeld door Podozorg Nederland, geschreven door Melanie Oonk (Podotherapeute in Doetinchem en Vorden).

Wat zijn wintertenen?

Het einde van het jaar nadert en de temperaturen dalen. In koude en vochtige periodes kan dit aanleiding geven tot wintertenen. Wintertenen zijn een echte seizoensgebonden klacht die in de winterperiode om de hoek komt kijken. De medisch benaming hiervan is perniones. Het is niet helemaal duidelijk wat de oorzaak is.

Verondersteld wordt dat bij wintertenen de beschermende vasculaire reactie op kou faalt bij individueel gevoelige personen. Bij een normale reactie van de huidvaten op kou wordt vernauwing van de vaten (vasoconstrictie), gevolgd door verwijding van vaten (vasodilatatie).

Mogelijk speelt vochtige kleding een rol omdat die slechter isoleert. De rol van roken en bètablokkers bij het ontstaan en beloop van wintertenen is nauwelijks onderzocht. Beide veroorzaken vernauwing van de bloedvaten en zouden daarom het ontstaan van perniones kunnen bevorderen. Wel blijkt dat perniones op alle leeftijden kan voorkomen en bij vrouwen vaker dan bij mannen.

Waaraan herken je wintertenen?

Wintertenen kenmerken zich door het ontstaan van typische huidafwijkingen na blootstelling aan kou. Het klassieke beeld is één of meerdere roodblauwe en/of paarsblauwe, soms licht gezwollen plekken op tenen met jeuk, een branderig gevoel of pijn. Dat gebeurt meestal aan het begin van het koudeseizoen, maar kan ook optreden in koude situaties, denk hierbij bijvoorbeeld aan koelcellen.

Niet precies bekend is hoe snel na de blootstelling aan kou wintertenen ontstaat (enkele uren/een dag). De plekken bevinden zich vaak op de strekzijde van de tenen en komen vaak symmetrisch, bij beide voeten voor. In ernstige gevallen kunnen blaar- en zweervorming optreden en secundaire infectie van de huid.

Wintertenen zijn vrij onschuldig, maar daarom niet minder vervelend. Alleen wanneer het een atypisch beloop heeft of optreedt samen met andere klachten of afwijkingen kan er twijfel ontstaan over het onschuldige karakter.

Wat kun je zelf doen?

Behandelingen zonder medicijnen zijn de belangrijkste maatregelen om wintertenen te voorkomen en om de klachten hiervan te verlichten.

  • Het beste is om blootstelling aan kou te voorkomen, vermijd vochtige kou en voorkom temperatuurwisselingen.
  • Zorg in huis voor een warme omgeving.
  • Warme, goed isolerende schoenen met voldoende ruimte kunnen klachten helpen te voorkomen.
  • Kies warme en goed isolerende sokken, bijvoorbeeld van merinoswol met frotté breiwerk. Deze zijn verkrijgbaar in onder andere wandelsport- en skiwinkels.
  • Zorg ervoor dat sokken en schoenen droog blijven.
  • Wisselbaden kunnen een gunstig effect hebben en stimuleren de bloedsomloop.
  • Blijf vooral in beweging, zodat spieren en lichaam warm blijven.
  • Stop met roken.
  • Gebruik een crème of zalf. Een voorbeeld hiervan is Midalgan Forte of Calendula crème. Midalgan Forte stimuleert de doorbloeding in de huid. Calendula crème heeft een ontstekingsremmende werking. Het gebruik van Calendula zalf zal verlichting geven. De jeuk wordt minder en de huid zal sneller genezen. Let er wel op de zalf of crème niet te gebruiken wanneer er wondjes zijn. Beide zijn verkrijgbaar zonder recept bij apotheek of drogist.

*Bovenstaande adviezen zijn niet evidence-based, maar wel algemeen geaccepteerd.